Veel managers gaan verkeerd om met de crisis

Opvallend veel managers zijn optimistisch over de gevolgen van de crisis voor hun bedrijf. Ondertussen nemen ze geen of onvoldoende maatregelen en is het vertrouwen in het senior management laag.

Hoe goed gaan managers om met de economische crisis? Wat voor soort bedrijven zullen sterker uit de recessie komen? Welke maatregelen moeten bedrijven nemen? Booz & Company heeft dit soort vragen rond de recessie voorgelegd aan ruim achthonderd executives uit westerse én opkomende markten.

Managers blijken opmerkelijk optimistisch te zijn over de positie waarin hun bedrijf verkeert en over de goede afloop. Maar liefst driekwart van de ondervraagden
vind dat hun bedrijf financieel sterk is en geen onmiddellijke externe financiële ondersteuning nodig heeft. Slechts 13 procent vindt zijn bedrijf niet financieel sterk. De meerderheid (!) van de managers vindt dat zijn bedrijf er beter dan de concurrenten voorstaat op het gebied van kostenbeheersing, productpositionering, technologiebekwaamheden en management. Iets meer dan de helft denkt dat de crisis uiteindelijk positief zal uitpakken voor de concurrentiepositie van hun bedrijf.

Managers in opkomende markten denken nog vaker dan hun collega’s in Europa en de VS dat hun bedrijf uiteindelijk beter uit de crisis zal komen. Of deze positieve zelfbeoordelingen ook realistisch zijn, is echter een heel andere vraag. De analyse van Booz belooft weinig goeds. De onderzoekers hebben vier soorten bedrijven onderscheiden:
- ‘sterke’ bedrijven (die zowel financieel als competitief sterk zijn);
- ‘stabiele’ bedrijven (financieel sterk maar competitief zwak);
- ‘worstelende’ bedrijven (financieel zwak, competitief sterk);
- ‘falende’ bedrijven (op beide gebieden zwak).

Voor deze typen bedrijven is op zich duidelijk wat ze te doen staat, maar gebeurt dat ook? Meestal niet. Zo zouden worstelende en falende bedrijven zich extra moeten inspannen om hun financiële (cash)positie te verbeteren - óf door activa te verkopen óf door nieuwe financiering te regelen. Toch gaat slechts 33 procent van de worstelende bedrijven en 43 procent van de falende bedrijven over tot versnelde afstoting van activa. Slechts 46 procent van de falende bedrijven probeert harder om externe financiering te krijgen. Ook steekt slechts een kwart tot eenderde er meer energie in dan vóór de crisis om hun werkkapitaalpositie en processen
te verbeteren, overhead te elimineren en deals met toeleveranciers aan te passen. Ook de meeste ‘stabiele’ bedrijven nemen niet de maatregelen die ze eigenlijk zouden moeten nemen. Zij zouden juist nu kansen moeten grijpen om hun concurrentiepositie te versterken en te groeien. Toch zet 21 procent van deze bedrijven hun fusie- en overname-activiteiten juist op een lager pitje.

Sceptisch
Managers zijn dus opmerkelijk optimistisch maar ze hebben ook opmerkelijk weinig vertrouwen in het senior management. 40 procent van de respondenten
is sceptisch over de plannen die door de senior executives zijn opgesteld. Zelfs van degenen op Csuite- niveau – dus de mensen die deze plannen waarschijnlijk zelf hebben opgesteld – is ruim eenderde sceptisch. Over het vermogen van het management om deze plannen ook echt uit te voeren is men nog sceptischer. Hoe lager het managementniveau, hoe minder fiducie men daarin heeft. Van de managers die niet rechtstreeks aan de ceo rapporteren, heeft ruim de helft twijfels of het de executives gaat lukken om het plan te implementeren. In ‘stabiele’ en vooral ‘falende’ bedrijven is het vertrouwen in de leiding gemiddeld nog veel lager. De kloof tussen de maatregelen die bedrijven zouden moeten nemen en de maatregelen die ze feitelijk nemen, en de kloof tussen het ongebreidelde optimisme van managers en hun gebrek aan vertrouwen in de leiding, zijn een symptoom van een serieus probleem: veel bedrijven hebben momenteel geen realistische kijk op de wereld, hun omgeving en hun positie daarbinnen.