Intel Benelux-directeur;  ‘Zonder innovatie geen economie’

Het is zorgelijk dat de groei van de R&D-inspanningen van het Nederlandse bedrijfsleven de afgelopen twee jaar is achtergebleven bij de rest van Europa. Ook de VS moet zich op dit punt achter de oren krabben vindt Roger Benson van Intel.

Op 16 november verschenen in de VS de resultaten van een onderzoek dat Intel in samenwerking met het toonaangevende Amerikaanse tijdschrift Newsweek heeft gedaan naar de relatie tussen innovatie en de economie. Een van de uitkomsten van dit onderzoek was dat technologie en innovatie nog altijd worden gezien als de belangrijkste drijfveren achter economische groei. De recessie heeft een negatieve impact op innovatie. In de VS beginnen twijfels te ontstaan of het land zijn leidende positie op het gebied van technologie en innovatie zal kunnen blijven behouden.

In de 20e eeuw waren technologische vooruitgang en innovatie vooral het resultaat van de puur wetenschappelijke onderzoeksinspanningen van grote high-tech ‘denktank’ labs. Denk bijvoorbeeld aan Bell Labs (uitvinders van informatietechnologie en de transistor) en het Xerox Palo Alto Research Center (Ethernet, laserprinters en de windows/muis-gebruikersinterface).

Die tijden zijn echter voorbij. In de jaren ’90 werd innovatie gedreven door R&D bij bedrijven als Cisco, Google, Microsoft en natuurlijk Intel. En uiteraard niet te vergeten: de cd van Philips.

Nu, in de 21e eeuw, is innovatie vooral het resultaat van een samenspel tussen het bedrijfsleven, universiteiten en de overheid. De wetenschappelijke basis wordt gelegd door universiteiten, de overheid zorgt voor subsidies en richtlijnen, en het bedrijfsleven zet de wetenschappelijke uitvindingen om in concrete producten, diensten en technologieën die ons leven beter, leuker en makkelijker maken.

Nederland heeft zich de afgelopen decennia ontpopt als een van de belangrijkste high-tech kennislanden van Europa. Nederland is thuisland van een aantal van de bekendste technologische organisaties ter wereld, waaronder ASML, Philips, TNO en Shell. Nederlandse universiteiten als TU Delft, Erasmus Universiteit en TU Wageningen, behoren tot de wereldtop.

En dit land heeft in de EU het op één na hoogste percentage inwoners met een breedbandinternetaansluiting. Intel zelf werkt in Nederland bijvoorbeeld samen met TU Delft aan innovaties die de komende decennia ons leven zullen veranderen en verbeteren, op zakelijk, sociaal en persoonlijk gebied.

Het is daarom zorgelijk dat de groei van de R&D-inspanningen van het Nederlandse bedrijfsleven de afgelopen twee jaar zijn achtergebleven bij de rest van Europa. Uit een jaarlijks onderzoeksrapport van de EU - de EU Industrial R&D Investment Scoreboard - blijkt dat de groei van R&D-investeringen door Nederlandse ondernemingen aanzienlijk lager is dan in de ons omringende landen.

Ten opzichte van vorig jaar bedroeg deze groei slechts 3,7 procent, terwijl dat in heel Europa gemiddeld 8,9 procent was. Hier zijn verschillende oorzaken voor te bedenken maar al met al is dit een bedenkelijke ontwikkeling, die gevolgen kan hebben voor het concurrentievermogen van het Nederlandse bedrijfsleven en daarmee voor het economisch herstel van dit land.

Daarbij moeten Nederlandse ondernemers zich realiseren dat innovatie niet ophoudt bij die grote technologiebedrijven en universiteiten. Het onderzoek en de uitvindingen die daar worden gedaan, leveren vaak slechts de bouwstenen op waarmee andere bedrijven vervolgens concrete oplossingen, producten en diensten creëren.

Dat gebeurt echter niet zomaar. Innovatie wordt gedragen door visie en door investeringen. Investeringen die zich uiteindelijk terugbetalen in de vorm van kostenbesparingen, nieuwe kansen, extra omzet en nieuwe mogelijkheden. Bedrijven die niet kunnen of willen innoveren, blijven stilstaan en zullen langzaam maar zeker terrein verliezen.

Ook de overheid en de banken moeten hun steentje bijdragen, door R&D te stimuleren met subsidies, kredieten en andere financiële maatregelen.

Nederland mag en kan zich dan ook niet veroorloven om op dit gebied achterop te raken. De randvoorwaarden zijn aanwezig om dit land op de kaart te houden als de Europese leider op het gebied van kennis en innovatie.