Unlocked iPhones via België?

De Apple iPhone komt naar Europa. In Engeland is het ding te koop; in Frankrijk lijkt het kleinood exclusief verkocht te gaan worden door Orange. Maar in tegenstelling tot eerdere introducties, zullen de Franse consumenten de mogelijkheid hebben om een 'unlocked' iPhone te kopen zonder bijhorend abonnement. De Franse wetgeving verbiedt koppelverkoop en verplicht operatoren bovendien de koper na zes maanden te informeren over de Sim unlock-procedure.
Nederland en België staan aan de vooravond van de iPhone-introductie. In Nederland zijn Sim-locks heel normaal, maar is de operator verplicht dit selectieve slot op verzoek na minimaal een jaar te verwijderen. In België is geen wettelijke verplichting Sim's te unlocken, maar is koppelverkoop wel verboden. Wat betekent dat?
Er is sprake van koppelverkoop wanneer producten of diensten enkel samen met andere producten of diensten worden verkocht. Belgische rechtbanken oordeelden al in 1997 dat de gebundelde verkoop van gsm's en abonnementen onder koppelverkoop valt en derhalve is verboden. Na wat incidenten houden de operatoren zich redelijk aan dit verbod.
Gaat Apple zich hieraan houden? Volgens sommige berichten niet. Apple zou een nieuwe uitzondering in de Belgische Telecomwet willen benutten. Artikel 112 van deze wet stelt dat telefoondiensten, internetdiensten, televisiediensten en intermediaire producten die "aangeboden worden via een geïntegreerde technologie", wél samen verkocht mogen worden.
Dat artikel is enkele in het leven geroepen om zogenaamde 'triple play' mogelijk te maken: bundeling van internet-, telefonie- en televisiediensten. Daarom lijkt deze route voor Apple weinig kansrijk. iPhones zijn bijvoorbeeld geen 'intermediaire producten', gedefinieerd als 'communicatieapparatuur zonder eigen interface'. Belgische providers kunnen hun diensten dus bundelen met een modem of router, maar niet met  een iPhone, die zijn aantrekkingskracht net haalt uit zijn vernieuwende interface. Apple lijkt de iPhone dus zonder abonnement te moeten aanbieden in België. Voor Nederlanders iets om in de gaten te houden.
Of het veel zal uitmaken is de vraag. Apple zal zijn onbeschermde iPhone in België ongetwijfeld duurder maken. Het komt toch uit de lengte of de breedte. We weten uit de Nederlandse praktijk dat koppelverkoop in de gsm-markt tot een zeer gevarieerd aanbod heeft geleid. Het is dan ook de vraag of de Belgische consument baat heeft bij een verbod.

Prof. Dr. Patrick Van Eecke doceert tevens it-recht aan Queen Mary University, London en aan de Universiteit Antwerpen.