Sloop de Muren!

Organisaties worden anno 2010 geconfronteerd met twee op het oog tegenstrijdige trends: meer opereren in netwerken met uitbesteding en toch behoefte aan meer controle.

Enerzijds ontstaan lossere verbanden van organisaties die door middel van outsourcing, strategische allianties en grotere autonomie van business units steeds meer de vorm krijgen van netwerkorganisaties. In deze netwerken concurreren onafhankelijke specialistische eenheden op basis van marktkennis, aanpassingsvermogen en efficiëntie.

Anderzijds is er een toenemende behoefte aan controle op de efficiency en effectiviteit van het proces en de daarbij betrokken personen. Deze behoefte aan beter toezicht komt tijdens deze crisis voor een groot deel van buitenaf, in de vorm van toenemende eisen vanuit overheden.

Maar eisen voor controle komen zeker ook van binnenuit; aandeelhouders en medewerkers willen zich informeren over de stand van zaken. De grote druk op bestuurdersbonussen is een voorbeeld van toenemende controle zowel van buitenaf als van binnenuit.

De enige manier om aan de tegenstrijdige eisen van meer autonomie en meer controle te voldoen is door de organisatie transparant te maken.

Veel huidige organisaties lijken op een verzameling kleine koninkrijkjes die samen waarde moeten genereren, maar geen idee hebben hoe het bij de ander nu eigenlijk werkt. Er is nauwelijks structuur en zeker geen transparantie.

Het wordt tijd om de muren rond deze koninkrijkjes af te breken en alle activiteiten en processen in samenhang te bekijken en te beoordelen. Het wordt dan snel duidelijk welke zaken nu echt bijdragen aan het eindresultaat en welke minder. En belangrijker nog: de kosten worden nu eindelijk zichtbaar.

Het samenvoegen van koninkrijken is in de letterlijke staatkundige zin een hele klus, waar jaren overheen gaan en waar mensen veel tijd moeten krijgen om eraan te wennen.

Ditzelfde geldt voor het transparant maken van organisaties. Maar met openheid, geduld en vertrouwen zijn op termijn enorme verbeteringen te behalen.

Wim Vrijmoeth en Remco Timmermans